Verslag infomoment Goddelijke huisraad – 14 november 2016

beeld beeldbank.kortrijk.be

Op maandagavond 14 november 2016 gaf erfgoed zuidwest het startschot van het project 'Goddelijke Huisraad', en dit tijdens een eerste infomoment in de Sint-Maartenskerk. Tijdens de infosessie werd het project toegelicht, de ervaringen gedeeld en alle praktische info meegegeven. Was je erbij en wil je alles nog eens nalezen, of kon je niet aanwezig zijn maar heb je wel interesse? Hieronder vind je de presentatie en alle info. Nog vragen? Aarzel niet contact op te nemen! 

Presentatie

 

Vraag en antwoord

Wie is erfgoed zuidwest?
Welke instanties zijn er voor kerkfabrieken?
Welke instanties zijn er voor kloostergemeenschappen?
Wat is het pilootproject Goddelijke Huisraad?
Wat is het doel van Goddelijke Huisraad?
Waarom een erfgoedinventaris opmaken?
Wat wordt er opgenomen in de erfgoedinventaris?
Wat kost dit?
Hoe lang duurt zo’n inventarisatie?
Welke vormingen zijn voorlopig voorzien?
Met welke partners werken we?

 

 

Wie is erfgoed zuidwest?

erfgoed zuidwest is een intergemeentelijke projectvereniging. Als cultureel-erfgoedcel heeft efgoed zuidwest werkterrein over de dertien steden en gemeenten in Zuid-West-Vlaanderen. Je kan bij zuidwest onder andere aankloppen voor advies in de zorg voor en ontsluiting van cultureel religieus erfgoed. Daarnaast zet de erfgoedcel breed in op projecten rond erfgoedzorg en erfgoedpublieskwerking Lees meer over erfgoed zuidwest of verken deze site om met de werking kennis te maken.

Welke instanties zijn er voor kerkfabrieken?

Als kerkfabriek is het niet eenvoudig te weten met welke vragen je waar terecht kan als het gaat over het beheer van het erfgoed in en rond de parochiekerk.

  • Is de conditie van het gebouw na te kijken, lekt het dak, zijn er restauratiesubsidies nodig voor onroerende goederen: Monumentenwacht en het Agentschap Onroerend erfgoed staat ter beschikking. Monumentenwacht voert zowel bouwkundige - als interieurinspecties uit en helpen je met een bouwkundige inventaris. Ook bij het Agentschap Onroerend Erfgoed kan je steeds aankloppen om meer te weten te komen over je verplichtingen, de opmaak van een beheersplan, de aanvraag van subsidies en de omgang met je kerk als een beschermd gebouw. 
  • Wil je een erfgoedinventaris opstellen zoals het hoort, maar weet je niet hoe eraan beginnen? Heb je advies nodig over bewaren van kandelaars, schilderijen, kelken? Hiermee kan je terecht bij zuidwest maar eveneens bij Monumentenwacht, CRKC en Provincie West-Vlaanderen (dienst cultuur).
  • Je kan ook bij zuidwest en het CRKC terecht met je vragen over wat zijn de stappen te zetten bij her- en nevenbestemmingen, hoe begin je aan dit traject of hoe waardeer je je erfgoedcollectie?
  • Organiseer je processies, bedevaarten of heb je een toegewijde volksdevotie dan neemt zuidwest dat graag op in de erfgoedkaart. zo zetten we ook het immaterieel religieus erfgoed mee op de kaart.

Welke instanties zijn er voor kloostergemeenschappen?

Het traject van erfgoed zuidwest focust specifiek op parochiekerken. Als kloostergemeenschap staat het CRKC klaar om je te begeleiden.

Wat is het pilootproject Goddelijke Huisraad?

erfgoed zuidwest begeleidt van nabij de digitale erfgoedinventarisatie. Geïnteresseerde kerkbesturen kunnen zich aanmelden. De groepen van vrijwilligers krijgen een opleiding in hoe fotografeer je erfgoedobjecten, hoe beschrijf je objecten, hoe worden de afmetingen opgemeten en wat met het fysiek nummeren? Tips hoe je het best zilveren monstransen of kazuifels bewaart, krijg je er ook bij. Op basis van de erfgoedinvenatis kan je als kerkfabriek vervolgens kiezen om stukken beter te verpakken, sommige stukken een prominentere plaats te geven. De inventaris komt ook van pas in verzekeringskwesties. In elk van deze aspecten kan de erfgoedcel je ondersteunen. Zo biedt de erfgoedcel je ook een concreet stappenplan wanneer bjvoorbeeld nagedacht wordt over de neven- of herbestemming van de kerk en hoe de toekomst van de vele erfgoedstukken hierbij kan worden ingepast.

Samen met de vrijwilligers zal er een vast moment in de week gekozen worden om aan de slag te gaan. Tegen 16 december zou zuidwest graag een zicht hebben van de kerkbesturen die wensen deel te nemen met zo’n begeleid traject. Op 26 januari 2017 staat een vormingsmoment met de vrijwilligers op het programma. Deze vorming is specifiek om alle stappen van inventarisatie uit te leggen zoals hoe beschrijven, hoe het excell-sjabloon invullen, hoe fotograferen en welke details, hoe fysiek nummeren, hoe meet je beelden. Heb je al een goede inventaris maar heb je vragen of zijn er onduidelijkheden, aarzel niet om zuidwest te contacteren. Natuurlijk staat zuidwest ook klaar om op maat een inventarisatietraject uit te werken.

Wat is het doel van Goddelijke Huisraad?

Met het project Goddelijke Huisraad wil erfgoed zuidwest het religieus erfgoed in Zuid-West-Vlaanderen mee documenteren, kerkfabrieken en de brede lokale gemeenschap sensibliseren rond dit uniek erfgoed, maar wil de erfgoedcel zeer ook praktische hulp en bijstand bieden. Met de uitbouw van een pilootproject worden vrijwilligersgroepen gevormd en zorgen we op basis van concrete ervarngen in het dorp, de stad en de streek dat in de toekomst ook  kerkbesturen en vrijwilligers ook verder zelf verder aan de slag kunnen in de zorg voor dit erfgoed. Bij de opmaak van de inventaris helpen we je ook beter je voor erfgoed te zorgen, de inventaris eventueel publiek toegankelijk te maken en denken met je na over de toekomst van dit unieke erfgoed.

Waarom een erfgoedinventaris opmaken?

Je erfgoedcollectie kan verschillende functies hebben. Heb je een goed gedocumenteerd overzicht voor de verzekering? Als er brand is in de kerk, hoe klein of hoe groot ook, heb je dan een helder overzicht van wat je in huis hebt? Als er vandalisme is in je kerk, weet je dan hoe de objecten er exact uitgezien hebben? Zijn er foto's voor eventuele restauraties? Heb je enig idee of je textiel nog jaren mee kan? Zorg dragen voor een kerkinboedel is niet vanzelfsprekend. Een goed gedocumenteerde erfgoedinventaris hebben is een goede start! Lees meer op de projectpagina Goddelijke Huisraad.

Wat wordt er opgenomen in de erfgoedinventaris?

Poetsgerief, vazen voor bloemen, brandblusapparaten, geluidsinstallaties, archiefdocumenten en andere consumptiegoederen worden niet opgenomen in een erfgoedinventaris. Alle andere roerende goederen zoals stola’s, kerkmeesterbanken, beelden, schilderijen, cibories met inbegrip van glasramen, grafplaten in de kerk of tegen de buitengevel en orgels krijgen per object een fiche met bijhorende beeldmateriaal.

Wat kost dit?

Het begeleidingstraject en de adviezen van erfgoed zuidwest zijn volledig gratis. Wij komen ook graag langs om het nodige ter plaatse te bespreken.

Hoe lang duurt zo’n inventarisatie?

Afhankelijk van het aantal vrijwilligers, de frequentie van het inventariseren en de hoeveelheid erfgoed kan dit enkele maanden tot één jaar in beslag nemen. Doe de inventarisatie vooral niet alleen. Hoe meer mensen er meewerken, hoe vlotter en aangenamer! Vraag raad voor je Goddelijke huisraad bij erfgoed zuidwest. Indien je niet over voldoende vrijwilligers beschikt, kan zuidwest je hiermee ook helpen.

Welke vormingen zijn voorlopig voorzien?

erfgoed zuidwest organiseert enkele vormingen per jaar. Naast het vormingsmoment voor inventarisatie specifiek voor het pilootproject, staant er bij zuidwest in 2017 ook enkele aparte vormingen op de kalender (nog geen concrete data). Zo vijlen we verder aan je erfgoed-skills:

  • De vorming objectfotografie is speciaal van toepassing voor erfgoedinventarisatie. Hoe stel je best je object op, waarop moet je letten ivm lichtinval, wanneer en hoe gebruik je een lichttent, welke details zouden best gefotografeerd worden?
  • Tijdens de erfgoedinventarisatie worden ook de sacristiekasten opengedaan en worden alle stola’s, kazuifels, antependia, schoudervelums, etc… vastgenomen. De ene kerk bewaart dit hangend, de andere liggend, maar hoe bewaar je nu het best dit kostbaar textiel? Wat met schimmel? Is de relatieve vochtigheid en temperatuur van bewaring aanvaardbaar? Kunnen scheuren nog gerestaureerd worden? Alle praktische vragen ivm bewaring van textiel kan gesteld worden.

Indien je interesse of vragen hebt omtrent vorming, heb je ideeën en vragen, aarzel dan niet om contact op te nemen.

Met welke partners werken we?

Voor het begeleidingstraject Goddelijke Huisraad werkt zuidwest nauw samen met de Provincie West-Vlaanderen, dienst cultuur. Voor eventuele her- of nevenbestemmingen is Intercommunale Leiedal het aanspreekpunt. Bovendien verwijst de erfgoedcel je graag verder bij concrete problemen naar musea in de buurt, naar Vlaamse expertisecentra zoals het CRKC of naar organisaties zoals Monumentenwacht.

Meer info

Voor al je vragen kan je terecht bij
erfgoed@zuidwest.be, 056 24 16 16