Erfgoedcafé 2022 - menukaart

Kies jouw favoriete erfgoedlezingen à la carte!

SPREKER/001: Samen zoeken naar ondergrondse sporen van het Wervikse verleden - MARIE LEFERE

Wat er onder de grond in Wervik zit tart alle verbeelding. Het centrum van Wervik was ooit een Romeinse nederzetting en op de Steenakker moeten ooit middeleeuwse hallen voor graan, vlees of laken gestaan hebben. Marie Lefere onderzocht met haar archeologisch team en een 30-tal vrijwilligers de bodem in het voorjaar van 2022. Ze vond er onder andere al paalkuilen, valkuilen, een stukje weg uit de Romeinse tijd, middeleeuws aardewerk, metalen voorwerpen, botmateriaal en lederen stukken. Deze archeologische opgraving werd in Vlaanderen gezien als een goed voorbeeld van een intensieve samenwerking met vrijwilligers. Tijdens het erfgoedcafé vertelt ze over de opgeloste en onopgeloste mysteries en hoe metaaldetectoristen haar hierbij hielpen.

Marie Lefere is projectleider Archeologie bij Ruben Willaert NV.

SPREKER/002: Dinosaurs are collectible. Dino's in kunst en wetenschap – KOEN STEIN

Verzamelaars hebben het dezer dagen massaal op dino’s gemunt. Dinosaurusskeletten, -eieren, -botten en andere fossielen verkopen vlotjes op de kunstmarkt. Hoe begin je aan zo’n verzameling? Waarom zijn ze zo populair? En waarom kost een T-rex evenveel als een Picasso?  

Koen Stein is onderzoeker, gespecialiseerd in vertebratenpaleontologie en paleobiologie van dinosaurussen. Hij is medewerker aan de educatieve dienst van het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen (KBIN) 

SPREKER/003: Archeologie in LEGO® vertaald - DAVID VANHEE

Welke rol kan Lego spelen in archeologie? David Vanhee is archeoloog en LEGO master. Via Lego wekt hij archeologische sites tot leven. Denk hierbij aan de Middeleeuwse site van The Loop in Gent (de huidige Ikea Gent-site) tot een Merovingisch bouwwerk in Koksijde. Tijdens het erfgoedcafé vertelt David je hoe Lego een rol kan spelen binnen de archeologie en toont je enkele van zijn bouwwerken.  

David Vanhee is archeoloog en LegoMaster. Met The Little Brickroom zet hij archeologie om in Lego. Hij trekt met zijn bouwwerken en workshops naar musea en scholen.  

SPREKER/004: Dobbelen door de gezelschapsspelgeschiedenis - JORN OCKERMAN

Ganzenbord, UNO, Stratego, Levensweg of Monopoly. Klassiekers die iedereen kent en waarvan het lijkt of ze er altijd al zijn geweest. Maar waar komen gezelschapsspelen nu eigenlijk vandaan? Wat maakt ze zo populair? En kunnen ze meer zijn dan louter amusement? Jorn Ockerman loodst je graag door de wondere wereld van gezelschapsspelen.  

Jorn Ockerman is fysiotherapeut, onderzoeker en gezelschapsspelconnaisseur. 

SPREKER/005: Hoera, 100 jaar Harmonie Vooruit - ELWIN HOFMAN en ANN-SOFIE VAN ENIS

De verjaardag van je vereniging in de verf zetten, strak plan! Maar hoe begin je eraan? Een klassieke tentoonstelling? Of het toch maar eens over een andere boeg gooien? Harmonie Vooruit Harelbeke viert in 2022 haar 100ste verjaardag met een heus feestjaar. Historicus Elwin Hofman en bestuurslid Ann-Sofie Van Enis wilden samen met een werkgroep van leden en oud-leden van het orkest de geschiedenis en het erfgoed van de vereniging voor het licht brengen, voorbij het opsommen van de traditionele hoogtepunten. Een intens proces leidde uiteindelijk zeer mooi resultaat: een boek en een tentoonstelling over 100 jaar Harmonie Vooruit Harelbeke in 100 objecten.  

Elwin Hofman is historicus en postdoctoraal onderzoeker aan de KU Leuven en Ann-Sofie Van Enis is bestuurslid van Harmonieorkest Vooruit Harelbeke.

SPREKER/006: Slaap kindje, slaap. Wiegeliedjes uit alle hoeken van de wereld - PARVANEH NAZARIEH

Slaap kindje slaap… Wiegeliedjes zijn van alle landen en alle tijden. Slaapliedjes worden generatie op generatie doorgegeven en zijn eigenlijk wereldwijd immaterieel erfgoed. Doordat ze zo vanzelfsprekend zijn, worden ze te weinig gedocumenteerd en is uitwisseling over culturen heen moeilijk. FMDO heeft met het project ‘Wiegeliedjes’ voor een originele manier van bewaring en verzamelen gezorgd: een levensgrote wieg met opnames van slaapliedjes uit verschillende talen en culturen. Parvaneh brengt de wieg tot in het erfgoedcafé en vertelt meer over het proces van a tot zzzzzzzz…. 

Parvaneh Nazarieh is projectmedewerkster bij FMDO vzw.

SPREKER/007: Erfgoed en identiteit. Maak kennis met Abby - SARAH KEYMEULEN

Met Abby krijgt Kortrijk in 2024 een nieuwe, eigenzinnige tentoonstellingssite voor beeldende kunst, met identiteit als gelaagd en gewaagd centraal thema. Kunst, erfgoed en identiteit zijn abstracte gegevens, die toch onherroepelijk met elkaar verbonden zijn. Een ambitieus project, gedreven door ambitieuze mensen. Sarah Keymeulen, programmamaker voor Abby, licht toe wat de plannen zijn en welke rol jullie - als organisatie, burger of maker - daarin kunnen spelen. 

Sarah Keymeulen is programmamaker voor Abby.

SPREKER/008: Duiken in de geschiedenis van zwemmen in Kortrijk - MARC LEMAITRE

Het openlunchtzwembad op de Abdijkaai in Kortrijk is één van de oudste van het land. Het zwembad opende de deuren in 1867, toen nog met een bad voor de rijken en een voor de armen. Fervent zwemmer, en geschiedenisfanaat, Marc Lemaitre verdiepte zich in de geschiedenis van het zwembad en vertelt je grote en kleine weetjes over meer dan 150 jaar zwemmen in Kortrijk. 

Marc Lemaitre doet onderzoek naar de geschiedenis van het Abdijkaaizwembad.

SPREKER/009: Het verhaal van Emma, de kleine reuzin - RUBEN BENOIT

Vanuit de bestaande reuzentraditie ging Bolwerk in 2015 aan de slag om een nieuwe stadsreus voor de stad Kortrijk te creëren. Kleine Emma, 5m20 hoog en schoenmaat 168, zette in 2018 haar eerste voorzichtige stapjes door de Kortrijkse straten. Binnen het project gingen de vele makers vernieuwend aan de slag met het immaterieel erfgoed van de reuzencultuur. En Emma is maar een eerste (reuzen)stapje hierin. Beluister het verhaal van Emma en de reuzenplannen van Bolwerk.

Ruben Benoit is regisseur en programmator bij Bolwerk. Hij stond - samen met heel wat creatieve makes bij Bolwerk - mee aan de wieg van reuzin Emma. 

SPREKER/010: Berookt: tabak en kunst - STEVEN MASIL

“Als de rook om je hoofd is verdwenen, dan drijf je mee op de stroom", besefte ook Boudewijn de Groot. BEROOKT, ROOK en GEROOKT zijn drie kunstparcours bij het Nationaal Tabaksmuseum in Wervik. Kunst en tabakserfgoed, niet onmiddellijk de twee meest voor de hand liggende thema’s om te combineren. Toch zijn de projecten van een indrukwekkend caliber. Steven komt de projecten en hun totstandkoming toelichten.  

Steven Masil is coördinator erfgoed, museum en toerisme in Wervik.

SPREKER/011: Creatief ondernemerschap in de 18e eeuw - ANNIK ADRIAENSSENS

In onze digitale tijden lijken banktransacties, het drijven van handel en communicatie beter en sneller dan ooit. In de 18e eeuw is het echter een heel ander verhaal. Want wat doe je als handelaar wanneer er geen fysiek geld meer beschikbaar is, de wissels hun waarde verliezen of banken bankroet gaan? Wat gebeurt er met zendingen die gekaapt worden op zee, wat met slecht weer, stormen, onbereidbare wegen, oorlogen en nog zoveel meer? Meer dan ooit krijg je respect voor de preindustriële handelaar Bethune én de auteur die zijn belevenissen reconstrueerde.

Annik Adriaenssens verichtte gedurende 20 jaar onderzoek in het unieke, bijna volledig bewaarde bedrijfsarchief van Bethune en fils en is de auteur van "Creatief ondernemerschap in de 18e eeuw".

SPREKER/012: De sobere avonturen van een bale vlas - Xavier Defranq

Uitvinder en machinebouwer Constant Vansteenkiste schreef in 1926 een toneeltekst en een schotschrift over de verkoop van vlas door de Wevelgemse botenkopers aan de Engelse spinnerijen. Heemkring Wibilinga zal de tekst in mei 2023 op de planken van Cultuurcentrum Guldenberg brengen. Hiervoor wordt samengewerkt met een tekstschrijver en spelers uit de plaatselijke toneelverenigingen.

Xavier Defranq is secretaris bij Heemkundige Kring Wibilinga in Wevelgem



Erfgoedcafé 2022     

 

 

Jaarlijks organiseert zuidwest een erfgoedcafé. Hiervoor slaan we de handen in elkaar met Intercommunale Leiedal. Tijdens een erfgoedcafé leggen we de nadruk op ontmoeting en uitwisseling. We nodigen de erfgoedsector, zowel vrijwilligers als professionals, maar ook iedereen met een interesse voor erfgoed uit om samen met ons over erfgoed te praten en elkaar te ontmoeten.