PoolTextiel

Pooltextiel
onderzoek
ontsluiting

Na de tweede wereldoorlog werd Zuid-West-Vlaanderen een speler van wereldformaat op het vlak van tapijten. De kiem van deze industrie, samen met meubelstoffen, gaat terug naar het einde van de Eerste Wereldoorlog. Erfgoed zuidwest bouwt aan een project rond de pooltextielindustrie in Zuid-West-Vlaanderen. 

Pooltextiel?

Kenners zullen vertellen dat je het verhaal van deze 'pool'weefsels - de technische term voor deze productie - aanhaken kan aan de crisis in de vlassector vanaf 1955. De opkomst van synthetische weefsels, en de terugval van inkomsten, betekenen het einde van vele root- en zwingelactiviteiten. Netwerken van vlassers werden in de reconversie netwerken van "tapijtbaronnen" met thuiswevers en onderaannemers en een zeer fijnmazig weefsel van producenten van machines, onderdelen, basismaterialen, ontwerpen. Schaalvergroting kwam er zeer snel en natuurlijk zijn bedrijven als Beaulieu, Vande Wiele en Balta ronkende namen, maar het netwerk is groot… en strekt over heel wat grenzen.

Zeker in de beginfase ontstonden ook grote bedrijven in een lokaal verankerd netwerk, en al verhuisden vele bedrijven naar industrieterreinen, de vele getuigenissen van deze industrie vind je nog sterk in de dorps- en stadskernen, of op het platteland, niet ver van waar ooit de familiehoeve stond. Alleen al vandaag telt de Kruispuntdatabank Ondernemers een 130tal bedrijven, in de regio actief in de pooltextielindustrie. Veel van dit poolweefsel in Vlaanderen is Zuid-West-Vlaams, met banden naar zowel het noorden als het zuiden, en met een zwaartepunt rond Kortrijk, Deerlijk, Vichte en Waregem.

Textiliens brengen pooltextiel in kaart

In voorbereiding van het project laten we tijdens erfgoedlabo's textiliens aan het woord. Waar waren bedrijven actief? Hoe zat het netwerk van tapijt- en meubelstofwevers, thuiswevers, machinebouwers, leveranciers, tekenaars, kartonkappers en veredelaars in elkaar? Welke woorden hebben we nodig om het weefproces te snappen? Welke herinneringen over feestdagen zoals Weversmisdag kunnen we vastleggen? De op deze manier verzamelde informatie vormt de basis voor een later publieksproject.